Ngắt kết nối sau giờ làm việc

Đối tác muốn đặt hàng, liên hệ báo giá với nữ quản lý 37 tuổi, phụ trách bán hàng của một doanh nghiệp sản xuất của Nhật Bản, trụ sở tại Hà Nội thường chủ động gọi trước giờ trên. Khách thân thiết gửi thông tin muộn thường dặn thêm "mai nhớ kiểm tra hòm thư sớm".

"Ngắt kết nối" sau khi rời văn phòng - thói quen được chị Phương Anh thiết lập từ những ngày đầu vào công ty làm việc năm 2021. Chị giải thích quy trình sản xuất vận hành theo dây chuyền. Bộ phận kinh doanh tiếp nhận đơn hàng, đẩy lên hệ thống rồi phân loại xuống nhà máy. Những email sau 17h cũng không thể xử lý luôn khi công xưởng đã tan ca trước đó nửa tiếng. Tin nhắn, email phát sinh ngoài giờ được chị xử lý đầu ngày làm việc hôm sau. Quy trình thường gói gọn trong buổi sáng khiến đối tác khó phàn nàn.

Phương Anh nói không với việc mang laptop về nhà. Một phần vì yêu cầu bảo mật của hệ thống sản xuất, quan trọng hơn là chị chọn không tăng ca sau khi đã hoàn thành công việc tại văn phòng. Thời gian sau giờ làm được dành cho tập yoga và học ngoại ngữ. Nữ quản lý thành thạo tiếng Anh, giao tiếp được bằng tiếng Nhật và đang ôn luyện thêm tiếng Đức.

Thỏa thuận trên cũng được chị trao đổi rõ với quản lý trực tiếp khi nhận việc vào 5 năm trước. Những ngày đầu, đồng nghiệp bất ngờ khi thấy chị tắt máy tính, xách túi đi về đúng giờ, trong khi cấp trên ngồi đối diện. Ngay mùa cao điểm giao hàng, thời gian "OT" (tăng ca) nhiều nhất cũng chỉ thêm nửa tiếng.

"Tan làm đúng giờ không đồng nghĩa với việc lười biếng hay thiếu trách nhiệm. Ngược lại, ở văn phòng muộn cũng không chứng minh hiệu suất cao hơn. Mức độ hoàn thành công việc của mỗi người đều có hệ thống KPI đánh giá, ghi nhận theo thời gian thực", chị nói.

Phương Anh cho rằng ngắt kết nối hay không là lựa chọn mỗi người dựa trên những mục tiêu và kỳ vọng khác nhau với công việc. Có người muốn thăng tiến, lương cao khi còn trẻ, nhân sự mới đang tìm chỗ đứng, hoặc đang chịu áp lực về kinh tế, chăm sóc gia đình. Riêng chị muốn rạch ròi công việc và đời sống cá nhân nên tự thiết lập ranh giới ngay từ đầu và cố gắng duy trì trong khả năng. Sẽ không có sự lựa chọn chung cho tất cả.

Với một số ngành nghề, việc ngắt kết nối sau giờ làm không dễ. Chị Ngọc Lâm, phụ trách truyền thông doanh nghiệp bất động sản nghỉ dưỡng ở Phú Thọ, khó từ chối cuộc gọi hay không phản hồi tin nhắn sau 17h30. Những cuộc điện thoại ngoài giờ làm việc thường liên quan phản hồi khách hàng về dịch vụ, phòng nghỉ, chất lượng nghỉ dưỡng, nhất là mùa cao điểm du lịch. Sự cố xử lý không kịp thời có thể dẫn tới khủng hoảng truyền thông.

"Ngày tôi nhận việc, nhân sự yêu cầu không tắt điện thoại, gọi lại ngay khi thấy cuộc nhỡ, thậm chí nửa đêm cũng phải dậy nếu có vấn đề phát sinh", chị kể.

Lâm vẫn nhớ kỳ nghỉ phép đầu tiên sau khi vào làm. Dù đã hoàn thành công việc và không mang máy tính trong chuyến đi biển miền Trung, sự vụ phát sinh khiến chị không được nghỉ ngơi đúng nghĩa, ôm điện thoại từ bãi biển, trong khách sạn đến lúc đi ăn. Chuyển nơi làm việc từ văn phòng ra bãi biển khiến chị thấy ba ngày phép trôi qua vô nghĩa.

Chị đành xoay sang ngắt kết nối tập trung vào một thời điểm, khoảng 7-10 ngày kết hợp phép với nghỉ cuối tuần. Ưa vận động, chị chọn leo núi, vào rừng sâu, nơi khó kết nối mạng và ít phải bận tâm tới điện thoại. Đôi lần, chị chọn đi nước ngoài, tắt thông báo tin nhắn trên ứng dụng và chủ động báo trước với quản lý về thời gian hạn chế liên lạc.

Không chỉ Ngọc Lâm, trạng thái khó biến mất khỏi công việc đang trở thành trải nghiệm phổ biến của nhiều lao động văn phòng. Họ buộc phải phản hồi công việc ngay trong thời gian nghỉ ngơi, ngày nghỉ hay ngoài giờ hành chính. Điều này khiến không ít người luôn trong trạng thái trực tuyến, thiếu không gian cá nhân và chịu áp lực tinh thần kéo dài.